Muhasebe Terimleri Mini Sözlüğü

Muhasebe terimleri mini sözlüğü, muhasebe alanında yaygın olarak kullanılan temel terimlerin kısa ve öz tanımlarını içeren bir rehberdir. Bu tür bir sözlük, muhasebe ve finans konularında bilgi sahibi olmayan kişilerin, karmaşık terimlerin anlamını hızlıca öğrenmelerine yardımcı olur. İşte böyle bir mini sözlük örneği:

Anonim Şirket: Sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan, ortaklarının sorumluluğu taahhüt ettikleri sermaye miktarıyla sınırlı olan bir şirket türüdür. Anonim şirketlerde, ortaklar şirketin borçlarından kişisel mal varlıklarıyla sorumlu değildirler; sadece taahhüt ettikleri sermaye payı kadar sorumluluk taşırlar. Bu tür şirketlerde hisse senetleri alınıp satılabilir, bu da anonim şirketlerin sermaye piyasalarında faaliyet göstermesini sağlar. Yönetim genellikle bir yönetim kurulu aracılığıyla yürütülür.

Adi Şirket: İki veya daha fazla kişinin bir araya gelerek ortak bir amaç için kurdukları, tüzel kişiliği olmayan bir şirket türüdür. Ortaklar, şirketin borçlarından kişisel mal varlıklarıyla sınırsız sorumludur.

**Amortisman: **İşletmenin sahip olduğu maddi duran varlıkların zamanla aşınması veya eskimesi nedeniyle değer kaybetmesini muhasebede gider olarak kaydetme sürecidir. Bu gider, varlığın maliyetini ekonomik ömrü boyunca kademeli olarak dağıtır ve vergi matrahından düşülebilir. Amortisman, doğrusal amortisman ve azalan bakiyeler yöntemi gibi farklı yöntemlerle hesaplanabilir.

Beyanname: Vergi mükelleflerinin kazanç ve giderlerini bildirdikleri resmi belgedir.

Bütçe: Bütçe, belirlenmiş bir dönem içerisindeki oluşması öngörülen gelir ve gider tablosunun tahminlerini içeren cetveldir.

Bordro: Bir çalışanın maaşını, kesintilerini ve net ödeneğini ayrıntılı olarak gösteren resmi bir ödeme belgesidir. İşveren, her ödeme döneminde çalışanlara bordro sunarak, ödenecek brüt maaşı, vergi kesintilerini, sosyal güvenlik primlerini ve diğer kesintileri belirtir.

**Ciro: **Ciro, bir işletmenin belirli bir zaman periyodu içerisinde elde ettiği net olmayan kar oranı anlamına gelmektedir.

Cari Hesap: Bir işletmenin müşteri veya tedarikçi ile olan borç ve alacak işlemlerini takip ettiği hesap türüdür.

**Ekspertiz: **Ekspertiz, kontrol etmek, keşif işlemleri, değer ve durum takdiri anlamlarına gelmektedir.

Envanter: Envanter, sayım, kontrol ve düzeltme işlemlerini yapmak suretiyle, belirli bir tarihteki alacakların borçların ve varlıkların miktar ve değerlerinin saptanması.

**Efektif: **Kullanıma hazır durumda bulunan yabancı ülke paraları anlamına gelir.

**Halka Açık Şirket: **Hisse senetleri borsada alınıp satılabilen, halka arz edilmiş bir şirket türüdür.

**Hasılat: **Hasılat, belli bir zaman periyodu içerisinde satılmış olan mal veya hizmetlerin karşılığında toplanan gelirlerin bütünü.

**İskonto: **Bir mal veya hizmetin satış fiyatından yapılan indirimdir.

**Limited Şirket: **Ortaklarının sorumluluğu koydukları sermaye ile sınırlı olan, küçük ve orta ölçekli işletmeler için yaygın bir şirket türüdür.

**Likitide: **Likidite, bir işletmenin borçlarını ödeyebilme yeteneğine sahip olması.

Matrah: Vergi hesaplamasında baz alınan ve vergilendirilen gelir, kazanç veya değer miktarını ifade eder.

**Mahsup: **Mahsup, bir borç veya alacağın karşılıklı olarak kapatılması işlemidir.

Provizyon: Gelecekteki bir gider veya zarar için ayrılan ve finansal tablolarında yer alan öngörülen mali kaynaktır.

**Sermaye: **Bir işletmenin sahipleri veya ortakları tarafından sağlanan ve işletmenin faaliyetlerini sürdürebilmesi için kullanılan finansal kaynaklardır. Bu kaynaklar, genellikle özsermaye olarak bilinir ve işletmenin net varlıklarını oluşturur.

**Stopaj: **Bir gelir veya ödemeden vergi kesintisi yapılmasıdır. İşverenler, belirli ödemelerden (örneğin maaş, serbest meslek kazançları) belirli bir oranı vergi olarak kesip devlet adına öderler.

Terkin**:** Terkin, kayıtlardan düşme, silme anlamına gelmektedir.

**Trampa: **İki tarafın mübadele yoluyla eşdeğer değerlerdeki mal veya hizmetleri karşılıklı olarak takas etmesidir. Bu işlemde para kullanılmaz, doğrudan mal veya hizmet değişimi yapılır.

**Tüzel Kişi: **Hukuki bir varlık olarak kabul edilen ve kendi adına hak ve borç sahibi olabilen, gerçek kişilerden oluşan veya tek başına varlık gösterebilen kuruluşlardır. Şirketler, dernekler ve vakıflar tüzel kişi örnekleridir.

Vekaletname: Bir kişinin, belirli işlemleri veya yetkileri başkasına devretmesini sağlayan resmi belgedir.

Vergi Yükümlüsü: Vergi ödemekle yükümlü olan gerçek veya tüzel kişidir.

**Zimmet: **Bir kişinin veya birimin, işletme malzemelerini, paralarını veya diğer varlıklarını kendi adına kullanma sorumluluğunu taşıdığı durumu ifade eder. Zimmet, genellikle bu varlıkların düzgün yönetilmesini ve geri verilmesini sağlamak için düzenlenir.

Bu tür bir mini sözlük, özellikle muhasebe öğrenmeye yeni başlayanlar için oldukça faydalı olabilir.